De Eenzaamheid van de Priemgetallen

De Eenzaamheid van de Priemgetallen

Paolo Giordano, 2009 – In “De Eenzaamheid van de Priemgetallen” ontmoeten we Alice en Mattia: twee eenzame zielen die elkaar soms ontmoeten, maar meestal niet. In hun jeugd hebben ze beiden een traumatische ervaring gehad waar ze voor altijd aan herinnerd worden: Alice houdt een mank been over aan een ongeluk bij skilessen die ze tegen haar zin moest volgen, en Mattia draagt eeuwige schuld omdat hij zijn gehandicapte zusje in een parkje achterliet – en ze nooit meer teruggevonden werd. Hij wordt een nogal gesloten jongeman die moeite heeft met de buitenwereld en zich regelmatig in zijn handen snijdt of brand. Alice blijft zichzelf haar leven lang kwellen door vrijwel niets te eten. De twee sluiten een soort vriendschap en in zeven episodes tussen 1983 en 2007 volgen we hierna hun pogingen contact met elkaar te krijgen.

EenzaamheidPriemgetallenGiordano

Kan het goed komen tussen twee mensen die onbeholpen, verlegen en contactgestoord zijn, dat soort mensen? Alice wil de bevestiging van iemand die al het andere afwijst, Mattia eenvoudigweg liefde terwijl liefhebben hem eigenlijk te veel risico is. Maar de hoofdpersonages voelen nergens werkelijk romantische liefde voor elkaar; hun verlangen is pathetisch en gedoemd op niets uit te lopen. Je vraagt je al snel af of ze eigenlijk wel echt contact wíllen. Mattia kan bijvoorbeeld bij Alice blijven op het moment dat hij een promotieplaats aangeboden krijgt, en zij zich beiden realiseren dat ze bij elkaar willen zijn. Het wordt al gauw het negatief van een romantische komedie: twee onsympathieke karakters, die eigenlijk hun best doen om vooral níet bij elkaar te belanden, elke problematiek aangrijpen om op relationeel vlak nogmaals te falen en het er uiteindelijk opgelucht bij laten zitten. 

Op dat punt beland je in minder dan een middag. Helaas een middag vol lege symboliek en overbodige woorden. Misschien dat ik wat van mijn eenzame administratieve bezigheid hier kan delen.

“Een spanning waarvan niemand zich echt bewust was geweest leek nu weg te vloeien.”
Goed. Dus de spanning, die niemand echt voelde, vloeide weg.

 “Denis liep achter hem aan, meegezogen in zijn kielzog.” Dit staat er echt.  

 “Mattia maakte weer een vuist en stak zijn hand tussen zijn benen, alsof hij hem wilde verstoppen.” Alsof? Of echt?

 “Na verloop van tijd was de wond van hun adolescentie geheeld. De wondranden waren onmerkbaar maar gestaag naar elkaar toe gegroeid. Elke keer als er weer iets pijnlijks gebeurde, ging het korstje eraf, maar het kwam hardnekkig terug, steeds dikker en donkerder. (…) Tenslote had een nieuwe, gladde en elastische huidlaag de afwezige huid vervangen.”
Voelt u hier iets metaforisch gebeuren? Nee? Nu? En als ik het nou nog een keer uitleg?

Het is vast heel hartverscheurend als twee verbonden zielen vergeefs contact proberen te krijgen, maar zo’n veronderstelde verbondenheid kan je natuurlijk niet als onverklaarbaar natuurgegeven afdoen. Dat gebeurt en wat rest zijn twee lukraak bij elkaar geraapte losers die al met al geen belangwekkend verhaal kunnen produceren. Het enige dat je nog wil weten is of ze gaan voldoen aan de verwachtingen die de buitenwereld van hen heeft. En jawel, ze vervolmaken hun lafheid: Alice door haar zouteloze huwelijk, en Mattia door de promotieplaats ver weg van Alice aan te nemen.

In die zin is het een eerlijk boek: enkel wat wederzijdse aantrekkingskracht is onvoldoende om mensen bij elkaar te brengen. Voor diegenen die zich niet ferm staande kunnen houden en ook nog abnormaal zijn ziet het er gewoon bar slecht uit. Alleen dat twee mensen “hun eenzaamheid in elkaar hebben herkend”, betekent niet dat ze ook bij elkaar horen. Het lijkt wel alsof Giordano daar even overheen gekeken heeft. Waar hij eigenlijk een tragische liefdesgeschiedenis wilde schrijven, schreef hij alleen twee loze levens aan elkaar. 

Soms wacht je maar wat af, soms tien minuten en soms zevenentwintig jaar, een gesprek, een slecht boek, een kansloze relatie of iets anders waarvan je ergens al vermoed dat het verdoemd is en pas als je dat bewezen ziet denk je: had ik maar iets beters gedaan met mijn tijd.

*Die metafoor van de priemgetallen heb ik even buiten beschouwing gelaten. Een vreemde mode, al die schrijvers die met hun exacte vorming alles over laten lopen van wis- of natuurkundige referenties.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s